Đối với những người mới làm quen với nhiếp ảnh, có lẽ ISO là một khái niệm gì đó rất cao siêu và khó hiểu. Tuy nhiên, nói tới việc hình bị nhiễu hạt, bị bệt thì ai cũng biết. Thực ra trị số ISO và hiện tượng nhiễu hạt trên những hình ảnh chụp trong điều kiện thiếu sáng mang mối quan hệ nhân quả và liên quan mật thiết với nhau. Hãy cùng tìm hiểu thêm trong bài viết này nhé.

Độ nhạy sáng ISO là gì?

“ISO” hay “độ nhạy sáng ISO” là viết tắt của “International Organisation for Standardisation” (Tổ Chức Chuẩn Hóa Quốc Tế), một tổ chức xác định các tiêu chuẩn quốc tế.

Độ nhạy sáng ISO” là một thuật ngữ nhiếp ảnh được sử dụng rộng rãi.
Trên máy ảnh phim, nó cho biết độ nhạy của phim ảnh với ánh sáng.
Trong nhiếp ảnh số, nó cho biết độ nhạy của cảm biến CMOS đối với ánh sáng.

Độ nhạy sáng ISO càng cao cho biết độ nhạy sáng càng cao. Điều này sẽ có ích khi bạn chụp ở điều kiện thiếu sáng, vì nó cho phép bạn ghi lại môi trường xung quanh một đối tượng mà không phải sử dụng đèn flash. Điều này là lý tưởng đối với các tình huống như khi bạn chụp ảnh trong nhà ở nơi không được phép dùng đèn flash.
Nếu bạn sử dụng một độ nhạy sáng ISO thấp, bạn sẽ phải sử dụng đèn flash để có cùng kết quả.

Mối quan hệ giữa độ nhạy sáng ISO & phơi sáng

Mối quan hệ giữa độ nhạy sáng ISO - phơi sáng

Ví dụ về ảnh có độ nhạy sáng ISO cao

Nghệ sĩ violoncello được "đóng băng" ở độ nhạy sáng ISO cao, tốc độ cửa trập cao

f/5.6
Manual exposure (1/800 giây, f/4)/ ISO 6400
Trong ví dụ này, cử động của nghệ sĩ được “đóng băng” bằng cách sử dụng tốc độ cửa trập cao. Không nháy đèn flash để tránh làm ảnh hưởng không khí của ảnh có được. Đây là một cảnh thiếu sáng điển hình có thể chụp bằng độ nhạy sáng ISO cao.

Ví dụ về ảnh có độ nhạy sáng ISO thấp

Những vệt sáng được chụp ở độ nhạy sáng ISO thấp, tốc độ cửa trập thấp

Aperture-priority AE (25 giây, f/25)/ ISO 100
Trong ví dụ này ISO được setup thấp và Khẩu cũng được khép sâu để bức ảnh rõ nét hoàn toàn. Để bù lại việc thiếu ánh sáng từ việc setup như trên, tốc độ màn trập được chụp rất chậm 25” vừa đảm bảo độ sáng cho ảnh, vừa tạo ra hiệu ứng vệt sáng từ chuyển động của các phương tiện.

Tăng độ nhạy sáng ISO để sử dụng tốc độ cửa trập cao hơn

Ở điều kiện thiếu sáng, việc tăng độ nhạy sáng ISO cho phép nhiều ánh sáng hơn chạm đến cảm biến máy ảnh, cho phép bạn tạo ra ảnh rõ hơn.

Ở các điều kiện sáng, độ nhạy sáng ISO cao hơn sẽ cho phép cảm biến hình ảnh ghi lại lượng ánh sáng lớn trong một khoảng thời gian ngắn. Điều này cho phép bạn sử dụng một tốc độ cửa trập cao hơn so với ở thiết lập độ nhạy sáng ISO thấp. Trong chụp ảnh thể thao, người ta thường sử dụng độ nhạy sáng ISO cao đến ISO 400 khi chụp vào ban ngày.

ISO 200, 1/50 giây

Chụp thao tác nhảy, làm nhòe ở tốc độ cửa trập thấp và độ nhạy sáng ISO thấp

ISO 800, 1/200 giây

Chụp thao tác nhảy, sắc nét ở độ nhạy sáng ISO cao, tốc độ cửa trập cao hơn

Trong ảnh có tốc độ cửa trập cao hơn là 1/200 giây, bạn có thể “đóng băng” khoảnh khắc đối tượng nhảy lên. Một stop độ nhạy sáng ISO tương đương một stop tốc độ cửa trập.

Nhiễu và độ nhạy sáng ISO

Nhiễu là gì?

Nhiễu dùng để chỉ các điểm xuất hiện trên ảnh được chụp ở một độ nhạy sáng ISO cao. Cần phải khuếch đại tín hiệu diện để tăng độ nhạy sáng ISO, và các tín hiệu nhiễu được tạo ra trong quá trình này. Nhiễu là một đặc điểm vốn có của máy ảnh số, và mức độ chấp nhận được là khác nhau tùy người.

Ảnh hưởng của nhiễu đối với độ nhạy sáng ISO

Không nhìn thấy nhiễu ở ISO 100ISO 100

Nhìn thấy nhiễu một chút ISO 400ISO 400

Nhiều hạt hơn ở ISO 1600ISO 1600

Nhiều hạt hơn nữa ở ISO 25600ISO 25600

Để khắc phục tình trạng nhiễu hạt do ISO cao gây ra thường có 2 cách giải quyết:

  • Bạn cần mua một máy ảnh đời mới với bộ xử lý tối tân nhất hoặc 1 chiếc máy ảnh mà nhà sản xuất công bố mức nhạy sáng của nó đó càng cao càng tốt.
  • Bạn có thể khắc phục bằng các phần mềm hậu kỳ ảnh như Lightroom, Photoshop. Tuy nhiên, đây là giải pháp “khi việc đã rồi” không phải lúc nào cũng hiệu quả vì còn tùy mức độ nhiễu trên ảnh gốc của bạn.

Như vậy là chúng ta đã tìm hiểu về ISO, công dụng cũng như những hệ quả mà nó mang lại. Điều cần nhớ là hãy sử dụng các trị số ISO thật thông minh trong các tình huống để có thể đạt được mục đích nhiếp ảnh mà không làm ảnh bị ảnh hưởng chất lượng quá nhiều từ những hệ quả mà ISO gây ra. Qua bài viết này hi vọng các bạn đã có thể hiểu về độ nhạy sáng ISO và nên sử dụng nó như thế nào. Chúc các bạn thành công!

>> Khóa học nhiếp ảnh cơ bản để nắm rõ Picture style của máy ảnh là gì 

>>Khóa học nhiếp ảnh và quay phim tại Đà Nẵng khai giảng hàng tháng – nhanh tay đăng ký để tham gia